Nowe przepisy o utracie prawa jazdy – co się zmienia?
Dotychczas policja mogła zatrzymać prawo jazdy na trzy miesiące tylko wtedy, gdy kierowca przekroczył dopuszczalną prędkość o ponad 50 km/h w obszarze zabudowanym. Nowelizacja wprowadza nową przesłankę do obligatoryjnego zatrzymania prawa jazdy – teraz przepis obejmie również drogi jednojezdniowe dwukierunkowe poza terenem zabudowanym.
Oznacza to, że utratą dokumentu będą zagrożeni także kierowcy poruszający się po drogach krajowych i wojewódzkich, gdzie często dochodzi do niebezpiecznych manewrów i wyprzedzania przy dużych prędkościach.
Jedno jest pewne – kierowcy będą musieli się bardziej pilnować nie tylko w obszarze zabudowanym. Niejednokrotnie na wyżej wspomnianych drogach zamieszczane są ograniczenia prędkości nawet do 50 km/h, a więc na owych odcinkach możliwa będzie czasowa utrata uprawnień.
Dlaczego wprowadzono nowe regulacje?
Według danych Komendy Głównej Policji, aż 79,5% wszystkich wypadków w Polsce ma miejsce właśnie na drogach jednojezdniowych dwukierunkowych.
Jeszcze bardziej niepokojący jest fakt, że 86,3% ofiar śmiertelnych ginie właśnie na takich trasach.
W 2024 roku:
- w Polsce doszło do ponad 21 tysięcy wypadków,
- zginęło w nich 1896 osób,
- a 24 782 zostały ranne.
Każdego dnia dochodziło średnio do 59 wypadków, w których życie traciło 5 osób.
Ustawodawca uznał więc, że skala zagrożenia wymaga bardziej rygorystycznych sankcji, także poza terenem zabudowanym.
Jakie drogi obejmą nowe przepisy?
Nowe przepisy nie dotyczą wszystkich dróg poza obszarem zabudowanym.
Zatrzymanie prawa jazdy za przekroczenie prędkości o 50 km/h będzie możliwe wyłącznie na:
- drogach jednojezdniowych dwukierunkowych – czyli tych, na których pasy ruchu w przeciwnych kierunkach nie są fizycznie oddzielone,
- zarówno na drogach krajowych, jak i wojewódzkich.
Nie obejmą natomiast:
- autostrad,
- dróg ekspresowych, gdzie kierunki ruchu są rozdzielone i ryzyko czołowych zderzeń jest znacznie mniejsze.
Warto zauważyć, że w Europie ponad 52% ofiar śmiertelnych wypadków ginie właśnie na drogach wiejskich. To tam dochodzi do największej ilości brawurowych manewrów nieodpowiedzialnych kierowców.
System kar – stopniowanie sankcji dla kierowców
Nowelizacja wprowadza także system progresywnych kar za powtarzające się naruszenia przepisów. W praktyce oznacza to, że pierwsze wykroczenie skończy się zatrzymaniem prawa jazdy na 3 miesiące, drugie – zatrzymaniem prawa jazdy na 6 miesięcy, a trzecie – nawet utratą uprawnień.
Dodatkowo kierowca, który prowadzi pojazd mimo zatrzymania dokumentu, musi liczyć się z jeszcze surowszymi sankcjami – zamiast utraty prawa jazdy na 6 miesięcy, grozić mu będzie zakaz prowadzenia pojazdów nawet na 5 lat.
Cel zmian – mniej ofiar na polskich drogach
Nowe przepisy to odpowiedź na rosnącą liczbę wypadków spowodowanych nadmierną prędkością na drogach pozamiejskich. Z danych wynika, że choć liczba kolizji w miastach jest wyższa, to właśnie poza nimi dochodzi do najtragiczniejszych zdarzeń.
Drogi jednojezdniowe dwukierunkowe są szczególnie niebezpieczne z uwagi na:
- częste manewry wyprzedzania,
- duże różnice prędkości między pojazdami,
- brak fizycznego oddzielenia kierunków ruchu,
- ograniczoną widoczność w nocy i w warunkach pogodowych.
Celem ministerstwa (inicjatora nowelizacji) jest więc zwiększenie dyscypliny kierowców i realne obniżenie liczby wypadków śmiertelnych.
Kiedy nowe przepisy wejdą w życie?
Nowelizacja ustawy Prawo o ruchu drogowym ma wejść w życie po 3 miesiącach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Realnie więc nowe zasady zaczną obowiązywać jeszcze w 2025 roku. Oczywiście wszystko zależy ostatecznie od podpisu Prezydenta Karola Nawrockiego. Biorąc jednak pod uwagę, że w głosowaniu projekt został poparty przez sporą część posłów opozycji, nie powinno być z tym problemu.
Wnioski
Zaostrzenie przepisów o przekroczeniu prędkości ma na celu poprawę bezpieczeństwa na polskich drogach. Utrata prawa jazdy za przekroczenie prędkości o ponad 50 km/h poza terenem zabudowanym to krok w stronę zmniejszenia liczby ofiar śmiertelnych i wypadków z najtragiczniejszym skutkiem. Z pewnością skutkiem będzie również znaczy wzrost ilości zatrzymywanych czasowo uprawnień.
Źródło zdjęcia: ChatGPT
